محمد محسن مستوفى

مقدمه 5

زبدة التواريخ ( فارسى )

تكملهء سوم كتبى كه با بودجهء اين موقوفات طبع و توزيع مىشود بايد كاملا منطبق با نيّت واقف و هدف وقفنامه باشد . اگر همهء تأليفات و مجموعه‌هايى كه به قلم واقف منتشر شده يا مىشود صد در صد اين مطابقت را ندارد ، به سبب اين است كه واقف قصد چاپ آنها را با مال خود داشته ، ولى زمانى كه دارايى خود را وقف عام مخصوصا براى انتشارات كتب تاريخى و ادبى نمود چاپ كتب خود را هم كه داراى همين جنبه‌هاست به عهدهء بنياد واگذار كرد . اما اين مجوّز آن نيست كه تأليفات ديگر را هم از هر نوع كه باشد و برسد چاپ نمايد . كتب نظم و نثرى از گذشتگان يا آيندگان با بودجهء آن چاپ خواهد شد كه هدف غائى واقف را كه ترويج زبان درى و تحكيم وحدت ملى ايران است در برداشته باشد ، كتبى كه بوئى از « ناحيه‌گرائى » و « جدائىطلبى » و حكايت از رواج زبانهاى خارجى به قصد تضعيف زبان درى ، و ديگر چيزهاى تفرقه آميز و روشها و سياستهاى فتنه انگيز داشته باشد نبايد با بودجهء اين موقوفات طبع و توزيع شود . نكتهء ديگر آنكه ، چون شايد براى چاپ كتب و فرهنگ‌نامهء فارسى كه دايره مانند يعنى « انسيكلوپدى » باشد ، و تاريخ كامل ايران كه اوراق زياد و هزينهء بيشتر دارد ، درآمد ماهيانهء بنياد كفاف خرج آنها را ندهد مىتوان با اندوختهء بانكى اين موقوفات چاپ نمود به شرط اجازهء واقف در زمان حيات و موافقت شوراى توليت بعد از ممات يا هر كس و دستگاهى كه قانونا قائم مقام آنها باشد . در تكملهء دوم ( يادداشت واقف ) منتشره در جلد سوم « افغان‌نامه » نگاشتم كه « كتب و رسالاتى كه با بودجهء اين موقوفات چاپ مىشود بايد منزّه باشد از تحريكات سياسى ، مخصوصا آلوده نباشد به اغراض سياسى خارجى در لفافهء پژوهش تاريخى و ادبى و ايرانشناسى . . . » و در پايان آن تكمله افزودم « بيم داشتم كه مبادا چنين رسالاتى سالها بعد از ما ، نخواسته و ندانسته ، بوسيلهء اين بنياد چاپ شود پس لازم بود كه در اين يادداشت تذكرى داده